Technologia w sporcie? Tak, istnieje i ma się dobrze! #1

Wiele o sporcie mówi się w kontekście pieniędzy oraz technologii. Jedno napędza drugie – bowiem im większe pieniądze zainwestowane, tym bardziej każdy chce mieć prawidłowo podejmowane decyzje, prawdziwe wyniki i jak najlepsze osiągi. Często w sporcie brakowało prawidłowych decyzji, jak najdokładniejszych wyników czy po prostu zwykłej sportowej uczciwości, jak i sprawiedliwości. Zbyt dużo było pomyłek, które zniweczyły często cały wysiłek. A może kiedyś łatwiej było “dysponować” wynikami meczów? Tego się nie dowiemy niestety, jednak z pomocą w ograniczeniach tego typu sytuacji czy też domysłów przychodzi technologia. Ta, która według niejednego zabija sport, niszczy dynamizm np. w meczach czy po prostu przekracza czerwoną granicę, której przekraczać nie powinna. Zatem, jak wygląda to “od kuchni” z odrobiną szczegółów? Poznajcie to, co stara się pomóc w sporcie. Z racji tego, że piłka nożna jest najbardziej popularna oraz sam najbardziej żyję tym sportem, pozwólcie, że przytaczać będę przykłady z tej dyscypliny – najwięcej ich.

Bezprzewodowy system komunikacji sędziów

Zaczynamy od czegoś oczywistego, co występuje niemalże w każdym sporcie drużynowym, gdzie mamy styczność z decyzjami sędziego. Tak naprawdę, w profesjonalnym sporcie zazwyczaj jest przynajmniej dwójka sędziów, którzy odpowiadają za mecz. Zatem, muszą oni się w pewien sposób komunikować, żeby móc podejmować odpowiednie decyzje. Tutaj z pomocą przychodzi właśnie system bezprzewodowej komunikacji sędziów – wykorzystywany jest np. w piłce nożnej, siatkówce, piłce ręcznej, baseballu, rugby, hokeju czy lacrosse. 

Zestaw sędziego zazwyczaj składa się z odbiorników, nadajnika, opaski na ramię czy mikrofonu. Taki zestaw choć brzmi dość “ciężko”, to tak naprawdę jest lekki, bowiem sędzia nie odczuwa tych około 100 gram – w zależności od firmy. Działanie można porównać do połączenia grupowego np. przez internet, gdzie uczestniczy kilka osób. Proste i bardzo skuteczna technologia, które pozwala na zdecydowanie lepszą komunikację, która na boisku jest bardzo ważna.

Jakie zalety z takiego systemu?

Otwarta linia zapewnia możliwość szybkiego podejmowania decyzji. Bezpośredni kontakt z pozostałymi sędziami. Zmniejszenie ilości błędów w trakcie meczu. Możliwość wyjaśnienia zachowań swoich czy też zawodników, co zostaje udokumentowane i słyszane przez pozostałych sędziów. Obiektywność przy podejmowaniu decyzji, dzięki analizie sytuacji przez dodatkowe osoby. Umożliwia podsłuch, który później czasami udostępniany jest w sieci, co daje świetną okazję do podpatrzenia, jak pracuje sędzia – polecam sprawdzić, sędzia również daje porady zawodnikom.

Dobrze widać sytuację również na tym filmiku, w zaznaczonym momencie:

VAR – Video Assistant Referee

Trzeba coś więcej tłumaczyć? Wydaje mi się, że każdy wie, o co chodzi. W końcu weryfikacja wideo zawitała na boiska piłki nożnej, gdzie w innych sportach była już dawno. Obecnie mecze rozgrywane są na takim szybkości i tempie, że sędzie chcąc niechcąc, popełni jakiś błąd. Z pomocą przychodzi system VAR, który pozwala przeanalizować sytuację chwilę po jej wydarzeniu. Wbrew obawom, nie przedłuża to aż tak meczu, a poziom poprawnych decyzji wzrósł. Zatem chyba warto. Zobaczcie niżej, jakich sytuacji można uniknąć:

Jak to działa?

Krótko i na temat – są trzy kroki. Pierwszy z nich, to wystąpienie jakiegoś zdarzenia na meczu, które powinno zostać poddane weryfikacji. Następnie sędzia decyduje się na analizę wideo, po czym schodzi do wyznaczonego miejsca, w którym na ekranie ogląda zdarzenie. Po analizie, następuje trzeci krok, czyli podjęcie decyzji. Brzmi prosto i skutecznie – właśnie takie jest. Ja osobiście jestem zachwycony z obecności tego systemu w meczach. 

Kiedy ta technologia jest używana? 

Anulowanie gola. Sędzia może ocenić, czy akcja, która przyniosła gola, była w pełni prawidłowa i nie przekroczono przepisów. Nie raz zdarzało się, że oglądamy cieszynkę, któregoś z piłkarzy, a decyzja jest taka, że nie ma gola.

Często wątpliwością poddawane są decyzje o rzutach karnych. Mało to wymuszeń i prób naciągania sędziego? Z VAR jest zdecydowanie łatwiej, aby podjąć właściwą decyzję.

Czerwone kartki już nie raz umknęły sędziom, przez co jedna z drużyn nie została osłabiona. Decyzje muszą być prawidłowe a przepisy dla każdego są takie same. Zatem co pozostaje więcej sędziemu, jak podejrzeć na ekranie, co się stało. Kolejny plus na korzyść systemu VAR.

System VAR umożliwia także naprawienie swoich błędów. Zdarzało się nie raz, że decyzja była podjęta błędnie, więc po podglądzie można ją zmienić. Jeśli sędzia pomylił się i odesłał z czerwoną kartką nie tego zawodnika co trzeba, to dlaczego miałby nie móc tego obejrzeć raz jeszcze?

Plusem jest również to, że sędzia nie jest osamotniony. Sędziowie odpowiadający za VAR podejmują decyzję o tym, czy sędzia główny powinien obejrzeć sytuację. W przypadku czystych sytuacji, nie ma z tym problemu, jednak każda sporna sytuacja musi być oceniona przez sędziego głównego.

Goal-line technology

Ileż to spornych decyzji zostało podjętych w czasie meczu, kiedy nie było wiadomo, czy piłka przekroczyła linię bramkową czy nie. Pierwszy dobry przykład, który teoretycznie widać z kilometra? Frank Lampard i jego (nie) gol przeciwko Niemcom w 2010 roku. 

GLT jest dość prosty w swoim działaniu, jednak trochę kosztuje, a mimo to, z powodzeniem wykorzystuje się podobne systemy chociażby w tenisie. System ten bazuje na specjalnych czujnikach w piłce, które współpracują z polem magnetycznym, które jest wytwarzane dzięki kablom umieszczonym pod ziemią i dookoła bramki. Do tego dochodzi system wielu kamer, które skupiają się tylko na bramce i umożliwiają podgląd z pod kilkoma kątami. W ich skład wchodzą również kamery, które potrafią nagrywać w ogromnej ilości klatek na sekundę – liczba ta dochodzić może nawet do 1000. 

Wszystko to razem tworzy system, dający w moment informację sędziemu, czy gol padł, czy też nie. Dzięki niemu wiele z takich przypadków można rozstrzygnąć na korzyść sprawiedliwości i ducha sportu. W końcu skoro gol padł prawidłowo, to należy go zaliczyć. Poniżej na krótkich filmikach możecie obejrzeć jak to działa:

Informacje od FIFA na ten temat.

W kolejnej części – bądź częściach – postaram się przybliżyć, jak wygląda obecna praca analityków, scoutów czy trenerów od przygotowania taktycznego, jak śledzi się zawodników na boisku czy to, jak teraz technologia obecna jest również w codziennym życiu ludzi. Do usłyszenia!